Ga naar hoofdinhoud

Thermografie

Blessures in beeld gebracht

Thermografische data zijn beelden die met een speciale infraroodcamera worden gemaakt. De beelden laten fysiologische processen zien die zich in het lichaam afspelen, wat waarneembaar is als temperatuurverschillen. De hotspots en koude regio´s op de thermografische afbeeldingen geven de plaats aan waar de blokkades zitten. Het doel is om vast te stellen met thermografische beelden of het aan te tonen is of behandeling zinvol is. Blokkades kunnen worden onderzicht, beoordeeld en vergeleken worden met eerdere beelden, zodat veranderingen in het lichaam kunnen worden gemonitord en behandelingen daarop worden aangepast. Een dthermografisch onderzoek zal altijd plaatsvinden nadat een osteopaat, fysiotherapeut of chiroptractor een lichamelijk onderzoek heeft gedaan, en vastgesteld heeft dat er blokkades aanwezig zijn. De vraag is dan of de hotspots op de thermografische beelden ook overeenkomen met de bevindingen tijdens het onderzoek en/of behandeling. Als een behandelaar thermografische beelden als hulpmiddel voor een diagnose maakt, zal het advies daarom ook altijd zijn om tussentijds aan de hand van nieuwe beelden te beoordelen of de behandelingen effect hebben.

Voorbereidingen en onderzoek

Een thermografisch onderzoek kan gewoon op de eigen stal worden uitgevoerd. De thermograaf vraagt meestal aan de klant om voorafgaande aan het onderzoek het paard schoon en droog te maken, eventueel de manen in vlechtjes te knopen en het paard vooraf een poos rustig op stal te laten staan. Ook mag het paard vooraf niet worden gereden of gemasseerd. Dit alles om temperatuurverschillen in het lichaam van het paard uit te sluiten die niets met de klachten te maken hebben. Het onderzoek moet plaatsvinden in een ruimte waar geen invloed van warmte en kou is, dus geen plek op de tocht en niet in de volle zon. De thermografische camera is gevoelig voor warmte-verschillen, wat uiteraard noodzakelijk is om correcte metingen te doen, maar dat impliceert gelijktijdig dat er geen omgevingsfactoren mogen zijn die de resultaten kunnen beïnvloeden. De algehele omgevingstemperatuur kan ook van invloed zijn op de doorbloeding van het paardenlichaam, daarom is het aan te raden dit onderzoek niet uit te voeren in een extreem koude of extreem warme omgeving, ook al is die stabiel van temperatuur. In bepaalde gevallen wordt en een met zo’n camera gefilmd, waardoor specifieke vragen kunnen worden beantwoord doordat tijdens de beweging de pijnpunten duidelijker worden.

Rugproblemen

Rugproblemen zijn er helaas in overvloed binnen de paardenwereld. En dat begint er al mee dat een paard geen lastdier is, zoals een ezel. De rug van een ezel staat enigszins bol, en kan de druk van gewicht beter aan. De paardenrug staat hol, en iedereen die serieus met zijn paard omgaat, weet dat je er alert op moet zijn dat een paard zijn rug op een gezonde manier gebruikt. Ondanks onze goede zorg en aandacht kan het iedereen overkomen dat er blokkades in de rug van je paard ontstaan. Als dat eenmaal het geval is, zorg dan voor een goede behandelaar en als dit na enkele behandelingen niet het gewenste effect heeft, overweeg dan een thermografisch onderzoek te laten uitvoeren.

Zadelproblemen

Thermografie begint steeds vaker een plek in te nemen binnen de geneeskunde bij paarden. En dat is positief, immers hoe sneller een diagnose, hoe sneller een paard van pijn en blokkades af kan zijn. Als een paard problemen vertoont met het bewegingsapparaat, aarzel dan niet om een thermograaf te laten komen. Dit hoeft niet per definitie te resulteren in dure behandelingen, vaak is het gewoon een hulpmiddel om tot een analyse te komen. Denk bijvoorbeeld als je twijfelt of je zadel wel geschikt is voor je paard. Veel paarden laten niet zien als ze het zadel als vervelend of pijnlijk ervaren. Ze zijn hard voor zichzelf en blijven doorlopen, maar worden gehinderd door het zadel. Zo’n paard zal in zijn beweging ergens het ongemak gaan compenseren, wat zich kan uiten in onduidelijke patronen. Het probleem sluipt er langzaam in omdat het geen directe pijnreactie veroorzaakt. Maar kijk af en toe eens kritisch naar je paard, hoe blij wordt hij van het berijden en loopt hij eigenlijk wel soepel. Aarzel ook niet om eens aan anderen te vragen je paard te beoordelen. En bij twijfel: schakel de zadelmaker in en eventueel ook de thermograaf!

Kreupelheden

Feitelijk kun je thermografisch onderzoek laten uitvoeren voor tal van problemen. Veel kreupelheden zijn immers het gevolg van problemen elders in het lichaam en vaak zijn dit problemen die moeilijk te diagnosticeren zijn. Hoe langer de kreupelheid duurt, hoe groter het probleem kan worden en een paard kan nu eenmaal niet goed functioneren zonder goede voeten en benen. Daarom is thermografisch onderzoek hierbij nuttig omdat je kunt vaststellen of een kreupelheid zijn oorzaak wel vindt in het been of de hoef, of dat de oorzaak mogelijk vanuit de schouder komt bijvoorbeeld. Want been- en hoefproblemen vergen een totaal andere aanpak dan schouderproblemen.

Specialistenwerk

Iedereen kent wel de plaatjes van een infrarood camera. Er komen allerlei kleuren in voor en als leek zijn we sterk geneigd om simpelweg te denken dat rood een teken dat er ets niet goed is. Hier zit al direct de eerste valkuil. Een ervaren thermograaf kan de beelden lezen en zal ze altijd met de cliënt bespreken. En dan zien we dat rood niet per definitie fout is. Het beoordelen van thermografische beelden is specialistisch werk en wordt vaak onderschat.

De thermograaf

Het maken van medische thermografische beelden vergt kennis, kunde en ervaring. Het aanschaffen van een camera is vrij eenvoudig maar zonder medische achtergrond én opleiding inzake thermografie is het totaal niet nuttig om dergelijke beelden te maken. Thermograaf voor paarden is vooralsnog een vrij beroep. Dat betekent dat je altijd moet nagaan of iemand ook daadwerkelijk gecertificeerd is en een medische opleiding heeft genoten. Anders bestaat het risico dat de beelden niet correct geïnterpreteerd worden. Het aantal opleiders in dit vakgebied groeit momenteel erg snel en als leek is het moeilijk om te beoordelen welke thermograaf de juiste achtergrondkennis en opleiding heeft. Informeer in elk geval naar de genoten opleiding en houd er rekening mee dat een cursus van 2 dagen zeker geen opleiding is. Er zijn opleidingen op verschillende niveau’s en de minimum opleiding duurt al snel een jaar.

Niet duur

Wie bij een thermograaf informeert naar de kosten, kan wellicht in de eerste instantie twijfelen of het geld aan dit onderzoek besteed moet worden. Echter, wie uitrekent wat tal van behandelingen kosten van therapeuten, zonder blijvend positief effect, zal snel begrijpen dat een thermografisch onderzoek zichzelf eigenlijk toch snel terugbetaalt. Plus – en dat is niet onbelangrijk – het paard is sneller hersteld en de ruiter kan weer sneller met een gerust hart het paard berijden. En dat lijkt nog altijd onbetaalbaar!